OkulBil TV

Eğitim - haber - Sanat

politikanın kürtçesi

POLİTİKANIN KÜRTÇESİ

Nuri Fırat’ın ‘Politikanın Kürtçesi’ adlı yapıtı Everest Yayınları arasında okura sunuldu. Yazar, dünden bugüne Kürtçenin serüvenini olaylara ve kişilere dayalı olarak sunuyor, yapıtında.

“Xani’nin kurduğu dil ve politik statü (devlet ilişkisinin yüzyıllar sonra Kürt milliyetçileri tarafından savunulması, dil ve ulusal kimlik arasında doğrudan bağ bulunduğu iddiasını taşıyan romantik Alman milliyetçiliğinin bir türevi olarak değerlendirilebilir (Uçarlar 2012) ve dolayısıyla egemenlik özlemini barındırdığı ileri sürülebilir.” (s.217)

konular

Giriş bölümüIMAG3785nün adı “Konuşacaksan özgürce konuş ” adını taşıyor. Üç bölümden oluşan yapıtın birnci bölümün adı “Uluslararası İhtilaf” adını taşıyor. Bu bölümde yer alan konu başlıkları şöyle sıralanıyor:A-Ve batılılar keşfetti, 1. İran’ın ‘kaba’ dili, 2. Lehçelerin keşfedilmesi, 3. Kürdologların kişisel çabası. B- Politik bir ‘koz’ 1- Kafkasya’da tecrit edildi, İngilizlere göre ‘yerel’, 3. Fransızlar ‘resmen’ tanımadı, C- Üç devlet  bir dil 1. Suriye’de ‘Arap kuşağı’ 2.  Irak’ta ‘vaat edildi’, 3- İran’da bir ‘lehçe’.

2. Bölüm “Türkiye’de Dil Yarası ” adını taşıyor. “Türkiye’de Dil Yarası” adlı bölümde yer alan konu başlıkları şöyle sıralanıyor:A-Bir Ülkünün yaptıkları,1. Lisan-ı Osmani’den Türkçe’ye,2- ‘Herkes Türk’ olunca, 3-‘Şark Islahat’ zamanı,4- İlk kez ‘asimilasyon’, 5- Avar’ın ‘misyonu’, 6-‘Kürtçe Islık’ davası, 7-‘Kamber Ateş nasılsın?’ B-1990’lar düşkırıklığından sonra, 1-Ve ülkünün ‘iflası’, 2- ‘Sözde’ yasak kalktı, 3- ‘yayın’ da fırtınalar koptu. C- 200’ler:Tabular yıkılırken, 1-Friç’in ruhu’ dolaşıyor, 2-‘Belalı isimler, 3-‘Nihayet’ yayın başladı, 4- ‘Anlaşılmayan dil’ e son, 5-‘Adım adım’ anadilde eğitim.

3. Bölüm:Kürtlerin dil halleri, A. Politik aktivizmde dil,a-‘Anadil’ grevi, b- Mahkemelerde ‘dil resti’, c-‘Kürtçe iletişim’ ısrarı, d- bedenlerin ‘tarihsel hesaplaşması’, 2-Dışarıda ‘dil savunuculuğu’ a-Meclis’te ‘dil mücadelesi’, b-‘Seçmeli ders ‘ kampanyası, c-Politik ‘dil hareketi’ B- Kimlik söyleminde dil, 1-‘Kürtlük’ iddiası, 2-‘Medeniyet’ dili, 3-Dil ve ‘politik statü 4- ‘Çatışma ve müzakere’de dil, 5- Dil ve ‘kimlik’, 6- ‘Standardizasyon’ çabası, 7- ‘Ana’ ve Dili, 8-Genel Çerçeve, Sonuç bölümü ise ”  ‘Peri kızları’ neden ölür?” adını taşıyor.

kürtçenin serüveni ve batı

Nuri Fırat Türkiye başta olmak üzere İran, Irak ve Suriye’de Kürtçenin yaşadığı serüveni ve Kürt milliyetçiliği ile bağlantılı olarak veriyor. Batı dünyasının ise durumu da masaya yatırılıyor. Nuri Fırat yapıtında Batı’nın Kürtçeyi kabullenme noktasındaki durumunu ve Kürtlere ilişkin politikalarını da okurla paylaşıyor.

“Batı’nın Kürt dili algısı ve politikasını anlamak açısından İngilizler önemli örnektir. I. Dünya Savaşı’nın ardından Mezopotamya’ya yerleşen İngiltere’nin Kürt dili politikası, Kürtlere karşı izlediği genel politikasının parçasıdır. Hatta bir noktadan sonra İngiltere’nin Kürt politikasında Kürt dili “anahtar” bir rol bile oynadı.” (s.58)

Nuri Fırat’ın Kürtçenin dünden bugüne varlık mücadelesini anlatıyor, ‘Politikanın Kürtçesi ‘ adlı yapıtında.

Mustafa ASLAN

———————–

Politikanın Kürtçesi, Nuri Fırat, I. Basım:Everest Yayınları, İstanbul, Ekim 2015

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

OkulBil TV © 2016